Ο όρος Ανατολικό Μπλοκ αναφέρεται στα πρώην κομμουνιστικά κράτη της Ανατολικής και Κεντρικής Ευρώπης, συμπεριλαμβανομένων των χωρών του Συμφώνου της Βαρσοβίας, μαζί με τη Γιουγκοσλαβία και την Αλβανία, οι οποίες δεν ευθυγραμμίστηκαν με τη Σοβιετική Ένωση μετά το 1948 και το 1960 αντίστοιχα. Το Συμβούλιο Αμοιβαίας Οικονομικής Βοήθειας (COMECON) οργάνωσε την οικονομική συνεργασία μεταξύ των μελών.
Αρχικά εγκαταστάθηκαν κομμουνιστικές κυβερνήσεις, κυρίως σε μέρη που είχαν ελεγχθεί από τις χώρες του Άξονα και είχαν καταληφθεί λόγω των νικών της Σοβιετικής Ένωσης στο Ανατολικό Μέτωπο (Β' Παγκόσμιος Πόλεμος). Η διαδικασία περιελάμβανε εκτεταμένους πολιτικούς ελέγχους και ελέγχους των μέσων ενημέρωσης, μαζί με μια σοβιετική προσέγγιση για τον περιορισμό της μετανάστευσης. Γεγονότα όπως η διάσπαση του Γιόσιπ Μπροζ Τίτο και ο αποκλεισμός του Βερολίνου ώθησαν σε αυστηρότερο έλεγχο. Ενώ ορισμένες αντιπολιτευτικές παρατάξεις στο Μπλοκ είχαν εξεγέρσεις, όπως η Ουγγρική Επανάσταση του 1956 και η εισβολή του Συμφώνου της Βαρσοβίας στην Τσεχοσλοβακία, η περεστρόικα του Μιχαήλ Γκορμπατσόφ γνώρισε ανεπάρκεια και στασιμότητα σε μεγάλο μέρος του Μπλοκ πριν από τη διάλυση του Μπλοκ. Οι αντεπαναστάσεις του 1989 διέλυσαν το σοβιετικό μπλοκ.
Μια δημοσκόπηση του Pew Research Center του 2009 έδειξε ότι το 72% των Ούγγρων και το 62% των Ουκρανών και των Βουλγάρων θεωρούσαν ότι η ζωή τους ήταν χειρότερη μετά το 1989, όταν οι ελεύθερες αγορές έγιναν κυρίαρχες. Μια επόμενη δημοσκόπηση του Pew Research Center το 2011 έδειξε ότι το 45% των Λιθουανών, το 42% των Ρώσων και το 34% των Ουκρανών ενέκριναν την αλλαγή στην οικονομία της αγοράς.


