Υπάρχουν τρία γένη του ιού της γρίπης: Κάθε γένος περιλαμβάνει μόνο ένα είδος ή τύπο: Τον ιό της γρίπης Α, τον ιό της γρίπης Β και τον ιό της γρίπης C, αντίστοιχα. Ο ιός της γρίπης Α και ο ιός C μολύνουν πολλά είδη, ενώ ο ιός της γρίπης Β μολύνει σχεδόν αποκλειστικά τον άνθρωπο.
Γρίπη Α
Οι ιοί της γρίπης Α ταξινομούνται περαιτέρω με βάση τις πρωτεΐνες της επιφάνειας του ιού, την αιμαγλουτινίνη (HA ή H) και τη νευραμινιδάση (NA ή N). Έχουν ταυτοποιηθεί δεκαοκτώ υπότυποι Η (ή ορότυποι) και έντεκα υπότυποι Ν του ιού της γρίπης Α.
Συνεπώς, τα συγκεκριμένα απομονωμένα στελέχη γρίπης ταυτοποιούνται με μια τυποποιημένη ονοματολογία που καθορίζει τον τύπο του ιού, τη γεωγραφική θέση όπου απομονώθηκε για πρώτη φορά, τον αύξοντα αριθμό απομόνωσης, το έτος απομόνωσης και τον υπότυπο HA και NA.
Παραδείγματα της ονοματολογίας είναι:
- Α/Μόσχα/10/99 (H3N2)
- Β/Χονγκ Κονγκ/330/2001
Οι ιοί τύπου Α είναι τα πιο ιογόνα παθογόνα για τον άνθρωπο μεταξύ των τριών τύπων γρίπης και προκαλούν την πιο σοβαρή νόσο. Οι ορότυποι που έχουν επιβεβαιωθεί στον άνθρωπο, ταξινομημένοι με βάση τον αριθμό των γνωστών ανθρώπινων θανάτων από πανδημία, είναι:
- Ο Η1Ν1 προκάλεσε την "ισπανική γρίπη".
- Ο H2N2 προκάλεσε την "ασιατική γρίπη".
- Ο H3N2 προκάλεσε τη "γρίπη του Χονγκ Κονγκ".
- Ο H5N1 αποτελεί απειλή πανδημίας κατά την περίοδο γρίπης 2006-7.
- Ο H7N7 έχει ασυνήθιστο ζωονοσογόνο δυναμικό.
- Ο Η1Ν2 ενδημεί σε ανθρώπους και χοίρους.
- H9N2, H7N2, H7N3, H10N7.
| Πανδημίες γρίπης |
| Όνομα | Έτος | Θάνατοι (εκατομμύρια) | Εμπλεκόμενος υποτύπος |
| Ασιατική (ρωσική) γρίπη | 1889-90 | 1 | ενδεχομένως H2N2 |
| Ισπανική γρίπη | 1918-20 | 40 | H1N1 |
| Ασιατική γρίπη | 1957-58 | 1-1.5 | H2N2 |
| Γρίπη του Χονγκ Κονγκ | 1968-69 | 0.75 | H3N2 |
Γρίπη Β
Ο ιός της γρίπης Β είναι σχεδόν αποκλειστικά ανθρώπινο παθογόνο και είναι λιγότερο συχνός από τη γρίπη Α. Το μόνο άλλο ζώο που είναι γνωστό ότι είναι ευαίσθητο στη μόλυνση από τη γρίπη Β είναι η φώκια. Αυτός ο τύπος γρίπης μεταλλάσσεται με ρυθμό 2-3 φορές μικρότερο από τον τύπο Α και κατά συνέπεια είναι λιγότερο ποικιλόμορφος γενετικά, με έναν μόνο ορότυπο γρίπης Β. Ως αποτέλεσμα αυτής της έλλειψης αντιγονικής ποικιλομορφίας, ένας βαθμός ανοσίας στη γρίπη Β αποκτάται συνήθως σε νεαρή ηλικία. Ωστόσο, η γρίπη Β μεταλλάσσεται αρκετά ώστε να μην είναι δυνατή η μόνιμη ανοσία. Αυτός ο μειωμένος ρυθμός αντιγονικής αλλαγής, σε συνδυασμό με το περιορισμένο εύρος ξενιστών (που εμποδίζει την αντιγονική μετατόπιση μεταξύ των ειδών), διασφαλίζει ότι δεν εμφανίζονται πανδημίες γρίπης Β.
Γρίπη C
Ο ιός της γρίπης C μολύνει ανθρώπους και χοίρους και μπορεί να προκαλέσει σοβαρή ασθένεια και τοπικές επιδημίες. Ωστόσο, η γρίπη C είναι λιγότερο συχνή από τους άλλους τύπους και συνήθως φαίνεται να προκαλεί ήπια νόσο στα παιδιά.